از شعرم خلقی به هم انگیخته ام

خوب و بدشان به هم در آمیخته ام

خود گوشه گرفته ام تماشا را کآب

در خوابگه مورچگان ریخته ام

نیما یوشیج

دیگر نباید تردیدی در این باشد. حال و هوای جنبش کارگری دستخوش تغییر شده است.

بن لادن به قتل رسید و بازار مباحثه و مجادله بر سر تروریسم و آینده القاعده و موفقیت یا تجاوزگری آمریکا و موضع اروپا و حق حاکمیت ملی پاکستان و کذا و کذا هم داغ. در این هیاهوی همه جانبه دو نکته کوچک اما از دیدها پنهان می ماند. اول این که چرا جرونیمو؟ و دوم این که چرا در ویلائی در 60 کیلومتری اسلام آباد؟

هیچ کدام از ما [مارکس و انگلس] ذره‌ای به معروفیت توجه نداریم. اثبات این [نکته در] آن است که بعنوان مثال بدلیل بیزاری ام از هر گونه کیش شخصیت هیچ‌گاه اجازه نداده‌ام ابراز تشکرهای متعدد از کشورهای مختلف در دوره موجودیت انترناسیونال که مرا به ستوه آورده بودند، به دست افکار عمومی برسد و هیچ‌گاه بدانها پاسخ نداده ام.

به رفقا فعالین جنبش کارگری،

موضوع جنبشی که در اعتراض به قبوض برق و گاز شکل گرفته است فراتر از آنی است که به نظر می رسد. این البته خصلت همه پدیده هاست که در نگاه اول چیزی به نظر می‌آیند و در نگاه دقیق‌تر معلوم می‌شود که موضوع چیز دیگری است. این قضیه اعتراض به قبوض بالای آب و برق هم از همین دست موضوعات است.

دوست گرامی و فعال گرانقدر جنبش کارگری جعفر عظیم زاده مصاحبه‌ایⁱ با رادیو دویچه وله انجام داده است که حکایت از تعمیق نگرشی بسیار نادرست در دیدگاههای وی دارد. او در این مصاحبه از نگاهی به تحلیل تحولات سیاسی و اقتصادی معاصر در ایران می‌پردازد که سراسر با دستگاه فکری گرایش خاصی در بورژوازی انطباق دارد.

رفیق گرامی ام،

از گفتگوی سازنده ای که داشتیم تشکر می کنم. درست میگوئی. بحث تحولات جهان عرب بحث بسیار مهمی است و تأسف انگیز این است که در فضای عمومی ایران تحولات انقلاب نان و آزادی اساساً از دو سویی منعکس می‌شوند که دو آلترناتیو بورژوایی را به نمایش می گذارند. روایت چپ کارگری هم تقریباً به کلی غایب است. این که کسانی در میان فعالین کارگری و فعالین جنبشهای اجتماعی هم ممکن است پبدا شوند که از دخالت نظامی غرب در لیبی سر ذوق آمده باشند، حقیتا مایه تأسف است. به نظرم باید با این عده از رفقا وارد جدلی جدی شد. نظر مرا در این باره خواسته بودی. سعی میکنم مختصر برایت بنویسم.

دیگر تردیدی در این نیست: جهان وارد دورانی نو می شود. انقلاب نان و آزادی در جهان عرب، تنها ناقوس انقلابی در منطقه خاورمیانه نیست، این فراخوانی است به کل بشریت معاصر. فراخوانی برای نگریستن به گونه ای متفاوت به جهان، فراخوانی برای زیستن به گونه ای متفاوت. چرا این انقلاب چنین اهمیتی دارد؟

همه شواهد نشان می‌دهند که انقلاب نان و آزادی در مصر در حساس‌ترین نقطه حیات خود قرار گرفته است. نقطه‌ای که در آن تکلیف آرایش سیاسی جامعه مصر در حال تعیین شدن است. و درست در این نقطه حساس کمبود یک حزب ژاکوبنی، حزبی که به اندازه کافی مجرب باشد، حزبی که به فنون قیام مسلح و مسلط باشد، حزبی که واقعیت زندگی را بشناسد و نبض تپنده اش را تشخیص دهد، حزبی که لحظات را دریابد، بیش از هر چیز به چشم می خورد. انقلاب تنها روندی اجتماعی و دراز مدت نیست. در لحظات تعیین کننده، این عنصر توطئه است که در انقلابات نقشی برجسته می یابند. هر کس که این را انکار کند، یا ابله است و یا عوامفریبی که خود مشغول توطئه است. و در مصر امروز انقلابیون ضعیف ترین توطئه گرانند.

با سخنرانی مبارک در واکنش به تظاهرات میلیونی مردم مصر، تعرض ضد انقلاب شروع شد. این سخنرانی بیش از هر چیز ترسیم خطوط مقاومت ارتجاع منطقه در مقابل روند انقلابی رو به گسترش در کل منطقه است. مبارک اکنون دیگر به اصلی‌ترین سنگر مقاومت ارتجاع در منطقه تبدیل شده است. آنچه امروز در مصر می گذرد، دیگر مبارزه طبقاتی محدود به مصر نیست و سرنوشت آن را نیز دیگر توازن قوای درون مصر به تنهایی تعیین نمی کند. تحلیل موضعگیری مبارک برای شناخت عمل‌کرد ارتجاع در منطقه از اهمیتی حیاتی برخوردار است.

از همان روز انتخابات بگیر و ببند شروع شد. پلیس ضد شورش و لباس شخصی ها با باتوم و چماق به جان تظاهرکنندگان افتادند و رهبران اپوزیسیون و حتی تعدادی از کاندیداهای ریاست جمهوری هم دستگیر شدند و از آن زمان تا کنون در زندان به سر می برند. دولتهای دمکراتیک غرب هم نگرانی عمیق خود را از «تقلب گسترده در انتخابات» و از سرکوب «جنبش دمکراتیک» اعلام کردند و تحریمها شروع شد. زمان: دسامبر 2010، مکان: …. می‌توان به جای این سه نقطه هر کشور دلخواهی را نوشت. شرطش این است که برنده مخالف غرب باشد و بازنده طرفدار غرب.

 برای قضاوت قطعی درباره تحولات پرشتاب و حیرت انگیز تونس اطلاعات و داده‌هایی بیش از آنچه که امروز در دسترس است، مورد نیاز است. با این همه مشاهدات اولیه از خیزش توده های زحمتکش در تونس تحولی نو در ژئو پلیتیک جهان امروز را نشان می دهند. برای نزدیک شدن به شناخت این مؤلفه های نو، لازم است به برخی از جوانب این تحول پرداخت.

انتشار دو نوشته تقریباً همزمان با هم پایان دوره ای از تفوق ایدئولوژیک چپ خرده بورژوائی بر جنبش کارگری را به نمایش گذاشت. هر دو این نوشته‌ها از جانب کسانی انتشار یافته‌اند که در ضدیت با ایجاد سندیکا ها در سالهای گذشته نقش محرک اصلی در درون چپ را ایفا می کردند. و هر دو این نوشته‌ها به شکست خود اذعان دارند. هر یک به گونه ای.

 آقای امیر پیام مناسبت انتشار یادداشت من تحت عنوان «تبریکی دیر هنگام و پاسخی به مدعیان» را بهانه مناسبی برای حمله به من تشخیص داده است. ایشان ظاهراً از این برآشفته است که من در نوشته‌ام کمیته هماهنگی را به ناروا مورد انتقاد قرار داده‌ام و علاوه بر آن به برخی از به زعم ایشان فعالان جنبش کارگری نیز اهانت کرده ام. ایشان نتیجه گرفته‌اند که آنچه من امروز دنبال می‌کنم همان سیاستی است که قبلاً از جانب کسان دیگری دنبال می‌شده است. نوشته ایشان پاسخی هر چند کوتاه را لازم می کند.

دومین سالگرد تشکیل سندیکای کارگران نیشکر هفت تپه را به این سندیکا و به همه کارگران نیشکر هفت تپه تبریک می گویم. این تبریکی است دیرهنگام ولی لازم. قصد ارسال چنین پیام تبریکی را نداشتم. برای مائی که با تأسف در خارج از کشور به سر می‌بریم و در کنار این دوستان نیستیم، مائی که تنها می‌توانیم در شادیهای این‌ دوستان شریک باشیم و نه در تلخی های آنان، حق این بود که منتظر می ماندیم و پیامهای تبریک دیگرانی را می‌خواندیم که داعیه سازماندهی تشکلهای کارگری در ایران را دارند.